11 (tiro)
Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English
134 luqadood

11 (kow iyo toban) waa tiro dabiici ah oo ku xigta 10 kana horreysa 12. Waxay ku qoran tahay laba god (digit) oo lambarka tobanle ah, iyadoo mid walba yahay 1. Waa tirada koowaad ee laba god leh oo aan lagu qori karin hal god nidaamka tobanlaha ah ka dib 10.
Xisaabta ku dhex jirta, 11 waa tiro asaasi ah (prime) — waxaa oo kaliya u qaybsan 1 iyo naftiisa. Waa tirada asaasiga ah ee shanaad, ka dib 2, 3, 5 iyo 7. Sidoo kale waa tiro kalatirsan (odd) oo aan la qaybin karin 2.
Astaamaha xisaabeed
11 waa tirada asaasiga ah ee kaliya ee laba god ah oo isku mid ah nidaamka tobanlaha. Waxaa jira qaab hubin oo caan ah: tiro waxay u qaybsan tahay 11 haddii isbeddelka calaamadaha (kala-goynta godadka iyadoo lagu daro oo laga jaro si isdaba-joog ah) natiijadu tahay tiro u qaybsan 11. Tusaale: 121 = 11 × 11. Sidoo kale, 11 waa saldhigga tirooyinka la yiraahdo repunit — tirooyinka oo dhan godadkoodu yihiin 1, sida 11, 111, 1111.
Isku-dhufashada 11 waxay soo saartaa qaabab la garan karo: 11 × 11 = 121, 11 × 111 = 1221 (ma aha; halkan tusaale sax ah waa 11 × 11 = 121 iyo 11 × 12 = 132). Xagga jaantusyada, 11 sidoo kale waa tirada gees ee shaklada la yiraahdo hendecagon (laba iyo tobanle ma aha, ee kow-iyo-tobanle).
Isticmaalka guud
Nidaamyada cabbirka waqtiga, 11 waa saacadda ka horreysa 12-ka. Xisaabaadka koox-ciyaareedka, kooxda kubadda cagta ee bannaanka jirta waxay ka kooban tahay 11 ciyaartoy, taas oo ka dhigtay 11 tiro si weyn loola xiriiro ciyaartaas. Sidoo kale, nidaamka lambarrada buugaagta ee ISBN-10 wuxuu isticmaalaa xisaab modulo 11 si loo hubiyo saxnaanta lambarka.
Nidaamyada saldhig kale, 11 tobanle waxay ku qoran tahay 1011 laba-galka (binary) iyo B nidaamka lix-iyo-tobanlaha (hexadecimal). Nidaamka saldhigga 11-ka, waxay noqonaysaa 10.