137 (tiro)
Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English
58 luqadood
137 waa tiro dabiici ah (natural number) oo ku xigta 136 oo ka horreysa 138. Waa tiro aan la qaybin karin (prime number), taas oo macneheedu yahay in kaliya 1 iyo 137 ay ku qaybsamaan. Sidoo kale waa tiro aan siman (odd), maadaama laba ay ku qaybsami weyday.
Nidaamka tirooyinka toban-saldhig (decimal) waxay ka kooban tahay saddex god: 1, 3 iyo 7. Isugeynta godadkeeda waa 11. Tirada 137 waxay ku dhex jirtaa liiska tirooyinka aan la qaybin karin ee ka yar 200, oo ay ku xigto 139.
Sifooyin xisaabeed
137 waa tiro prime ah oo qaabka 4k+1 leh (137 = 4 × 34 + 1). Sida uu qeexayo aragti Fermat ku saabsan tirooyinka prime ee noocan ah, waxay noqon kartaa isugeynta laba labajibbaaran: 137 = 16 + 121, taas oo ah 4² + 11². Habkan qaybinta wuxuu keliya mid ah tirooyinka prime ee 4k+1.
137 waxay sidoo kale ka mid tahay tirooyinka la yiraahdo 'primes-ka aan dhufan' (isolated ama cousin/twin xiriirro): 139 waa prime kale oo laba ka weyn, sidaas darteed 137 iyo 139 waa lammaane prime ah (twin primes). Marka labajibbaaran laga sameeyo, 137² = 18769.
Adeegsi cilmiga fiisigiska
Tirada 137 waxay caan ku tahay fiisigiska sababtoo ah joogtada isku-xirka wanaagsan (fine-structure constant, α), oo qiyaastii la mid ah 1/137. Tirada joogtadan waxay cabbirtaa xoogga isdhexgalka korantada iyo birlabta (electromagnetic interaction). Qiimaha saxda ah ma aha 137 oo dhammaystiran; waa mid u dhow 137.036, sidaas darteed α ma aha kuran (rational) sax ah.
Dhawrkii saynisyahan ee qarniyadii 20-aad, oo ay ka mid yihiin cilmi-baarayaal fiisigiska teori ah, waxay isku dayeen inay ka sameeyaan 137 tiro asaas leh oo laga soo saari karo aragti xisaabeed. Isku dayadaas lama aqbalin nidaamka fiisigiska maanta; hadda α waxaa loo arkaa cabbir tijaabo ah oo aan laga soo qaadi karin xisaab keliya.