180 (tiro)

180 waa tiro dabiici ah (natural number) oo ku taal safka u dhexeeya 179 iyo 181. Waa tiro shibbane (even), oo ah tiro isku-dhis ah (composite), macnaheedu waa in ay leedahay qaybiyeyaal ka badan 1 iyo naftiisa.

Marka lagu qeexo qaybiyeyaal koowaad (prime factorization), 180 waxay la mid tahay 2² × 3² × 5. Isku-darkaas ayaa sabab u ah in ay tiro badan si buuxda u qaybiso, taasoo ka dhigtay mid inta badan la isticmaalo qiyaasta iyo qaybinta.

Sifooyinka xisaabeed

180 waxay leedahay 18 qaybiye oo togan: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 9, 10, 12, 15, 18, 20, 30, 36, 45, 60, 90 iyo 180. Isu-geynta qaybiyeyaasheeda oo aan lagu darin naftiisa waxay ka badan tahay 180 laftiisa, sidaas awgeed 180 waxaa lagu tiriyaa tirooyinka barwaaqaysan (abundant number). Sidoo kale waa tiro Harshad ah, maxaa yeelay isu-geynta lambarradeeda (1+8+0 = 9) way qaybisaa 180.

Sababtoo ah tirada badan ee qaybiyeyaasheeda marka la barbardhigo tirooyinka ka yaryar, 180 waxaa lagu daraa tirooyinka isku-dhisan ee heerka sare leh (highly composite numbers). Taasi waxay ka dhigaysaa mid ku habboon nidaamyada qaybsanaanta sida saddex-meelood, shan-meelood iyo lix-meelood oo dhammaantood tiro buuxda ka dhalinaya.

Joomatari iyo cabbiraadda xaglaha

Nidaamka darajooyinka (degrees), isu-geynta saddexda xagal ee saddexagal fidsan waxay tahay 180 darajo. Xagal 180 darajo ah waxaa loo yaqaan xagal toosan (straight angle), waana kala-badhka wareegga buuxa ee 360 darajo. Sababtaas awgeed ereyga 'wareeg 180' waxaa afafka qaar loogu isticmaalaa jihada oo si buuxda loo rogo.

Adeegsiga kale

180 waxay sidoo kale u taagan tahay sannadka 180 ee taariikhda Miilaadiga iyo 180 ee ka hor Miilaadiga. Nidaamyada cabbiraadda iyo jadwallada, sida khadka waqtiga caalamiga ah ee ku dhow 180 darajo dhererka (longitude), tiradan waxay leedahay kaalin qeexid.