72 (tiro)

72 waa tiro dabiici ah (natural number) oo ku timaadda kadib 71 iyo ka hor 73. Waa tiro shan-jibbaaran (even) oo ka kooban laba god oo tirooyinka tobanle: 7 iyo 2. Xisaabta, waxay caan ku tahay inay leedahay qaybiyayaal (divisors) badan marka la barbar dhigo tirooyinka le'eg iyaga.

72 waxay ku dhex jirtaa habab badan oo maalinlaha ah: darajooyinka joomatariga, xisaabinta maalgashiga, iyo qiyaasta wakhtiga (72 saac = 3 maalmood). Sidoo kale waa tirada atamiga ee curiyaha hafnium ee shaxda xeelad-curiyeedka.

Sifooyinka xisaabta

Marka loo kala saaro tirooyin aan la qaybin karin (prime factorisation), 72 = 2³ × 3², taas oo la dhihi karo sidoo kale 8 × 9. Waxay leedahay 12 qaybiye: 1, 2, 3, 4, 6, 8, 9, 12, 18, 24, 36 iyo 72. Isugeynta qaybiyayaasha ka yar 72 waxay ka badan tahay 72 laftiisa, sidaas darteed 72 waxaa loo tiriyaa tiro 'abundant' (mid qaybiyayaashu ka badan yihiin).

Isugeynta godadka 72 waa 7 + 2 = 9, oo 72 waa mid u qaybsanta 9. Sababtaas 72 waa tiro Harshad (mid u qaybsanta isugeynta godadkeeda). Shaqada Euler φ(72) waa 24, taas oo micnaheedu yahay in 24 tiro oo ka yar 72 aysan la wadaagin qaybiye la mid ah 72 marka laga reebo 1.

Joomatari

Wareegga oo loo qaybiyo shan qaybood siman waxay siisaa xagal dhexe oo 72 darajo ah (360 ÷ 5 = 72). Sababtaas 72° waxay la xiriirtaa shan-gees toosan (pentagon) iyo shan-xiddigle. Xagasha gudaha ee shan-gees toosan waa 108°, oo waa 180° - 72°.

Isticmaalka dhaqaalaha: xeerka 72

Maalgashiga iyo dhaqaalaha, 'xeerka 72' waa qiyaas fudud lagu ogaado inta sannad loo baahan yahay in lacag labanlaabanto marka boqolkiiba korodhka la yaqaan. Sannadaha waxaa lagu qiyaasaa 72 oo loo qaybiyo boqolkiiba korodhka. Tusaale: boqolkiiba 6, waxay qaadataa qiyaastii 12 sannad. Kani waa qiyaas oo ma aha xisaabin sax ah.