Ciyaarta Teeniska
Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English
168 luqadood

Teeniska waa ciyaar lagu ciyaaro garoon (court) afar-geesood ah oo shabag (net) u dhexeeyo laba dhinac. Ciyaartoyda waxay isticmaalaan mudac (racket) — qalab gacanta lagu qabto oo leh madax xadhko ka samaysan — si ay kubbad yar oo caag iyo dhogor ah ugu garaacaan dhinaca ka soo horjeeda. Ujeeddadu waa in kubbadda lagu dhigo bartilmaameedka garoonka ka soo horjeeda iyadoo lidkaagu uusan awoodin inuu si sax ah u celiyo.
Waxaa loo ciyaaraa laba qaab: keli (singles), oo hal qof dhinac kasta ka jiro, iyo laba-laba (doubles), oo laba qof dhinac kasta ka jiro. Garoonka laba-laba ah waa mid ka ballaadhan garoonka keliga, maadaama ay ka mid yihiin xariiqyada dhinac ee dheeraadka ah.
Xisaabta dhibcaha
Nidaamka dhibcuhu waa mid gaar ah. Dhibcaha hal ciyaar (game) waxay u socdaan sidan: 15, 30, 40, kadibna guusha ciyaarta. Marka labada dhinac ay 40 isku siman yihiin waxaa la yidhaahdaa deuce, waxaana lagu baahan yahay laba dhibcood oo isku xigta si loo guuleysto. Ciyaaraha waxay isu geeyaan wareeg (set), badanaana wareegga waxaa lagu qaataa lix ciyaaro iyadoo laba ciyaaro lagu horreeyo. Tartamada intooda badan waxay ku dhammaadaan saddex wareeg guusha, halka qaar ka mid ah tartamada raggu ay noqon karaan shan wareeg.
Kubbadda waxaa lagu bilaabaa adeeg (serve) laga sameeyo xariiqda dambe. Adeeggu waa inuu ku dhaco sanduuqa adeegga ee dhinaca ka soo horjeeda. Haddii adeegga koowaad uu khaldamo, ciyaartoygu wuxuu leeyahay adeeg labaad; labada khalad ee isku xiga waxaa la yidhaahdaa laba-khalad (double fault) waxayna dhibcaha siisaa lidka.
Noocyada dhulka garoonka
Garoomada teeniska waxay leeyihiin dusha kala duwan, mid walbana wuxuu saameeyaa xawaaraha kubbadda iyo qaabka ciyaarta. Cagaarka (grass) wuxuu ka dhigaa kubbadda mid dheereysa oo hooseysa. Dhoobada (clay) waxay hoos u dhigtaa xawaaraha wayna kordhisaa dhererka isdaba-jooga dhibcaha. Dhulka adag (hard court) wuxuu ku jiraa dhexda labadaas.
Tartamada waaweyn
Afarta tartan ee ugu waaweyn waxaa loo yaqaan Grand Slam: Furitaanka Australia, Furitaanka Faransiiska (Roland-Garros), Wimbledon, iyo Furitaanka Mareykanka (US Open). Mid kastaa wuxuu leeyahay dhul-garoon iyo taariikh gaar ah. Waxaa jira sidoo kale isbahaysiyo xirfadeed oo maamula tartamada sanadlaha ah, iyo tartamo qaran oo koox ah.