Coomaade

Coomaade (sidoo kale la yiraahdo Comade ama Gorgor) waa magac guud oo loo isticmaalo shimbiro waaweyn oo cad-quudle ah, kuwaas oo cuntadoodu inta badan ka koobato bakhtiga — xayawaanka horey u dhintay. Waxay ka mid yihiin qoyska shimbiraha ugaadhsiga (Accipitridae) iyo, xagga Ameerikada, qoys kale oo la yiraahdo Cathartidae.

Coomaadaha waxaa lagu garto madax iyo qoor badanaa baalal yar leh ama laba'aan ah, afka oo qalloocan, iyo baalal ballaadhan oo u suurta gelinaya inay muddo dheer hawada ku dul dabaasho iyagoo aan baalasha aad u ruxin. Waxay isticmaalaan hirarka kulaylka ee hawada kor u kaca si ay tamar yar ugu heerto sare u joogaan.

Muuqaalka iyo qaab-nolosha

Inta badan noocyada, qoorta baalal-yarta ah waxay caawisaa nadaafadda marka shimbirku gudaha bakhtiga galo. Coomaadaha waxay ku tiirsan yihiin aragti aad u fiican si ay bakhti uga arkaan meel sare; qaar ka mid ah noocyada Ameerikada waxay sidoo kale isticmaalaan urta. Marka mid helo cunto, kuwa kale ee hawada ku wareegsan way arkaan dhaqdhaqaaqiisa oo halkaas ku soo ururaan.

Doorka deegaanka

Coomaadaha waxay ka qayb qaataan nadiifinta deegaanka iyagoo si dhaqso ah u cuna bakhtiga. Taasi waxay yareysaa faafitaanka cudurrada la xiriira bakhtiga sida kudka (anthrax) iyo kuwa kale. Caloosha coomaadaha waxay leedahay dheef-shiid aashito badan leh, taas oo suurtogelisa inay cunaan hilib bakhtiyay iyagoon caafimaadkoodu waxba yeelan.

Halista ka jirta

Tirada coomaadaha ayaa meelo badan oo Afrika iyo Aasiya ah aad hoos ugu dhacday. Sababaha lagu tilmaamay waxaa ka mid ah sumeynta — marar qaar bakhti sun lagu shubay oo loogu talagalay ugaadha kale ayay cunaan — iyo isticmaalka daawooyinka xoolaha ee raad ku reeba shimbirka, iyo hoos u dhaca deegaanka. Sidoo kale, ganacsiga qaybaha jirka ee dhaqan ahaan la isticmaalo ayaa halis ku ah noocyo qaar.