Dagaal Dhaqameedka Shiineeska

Dagaal Dhaqameedka Shiineeska waa magac guud loo bixiyay nidaamyo badan oo tababar dagaal ah oo ka soo jeeda Shiinaha. Af-Ingiriisiga waxaa loo yaqaan "Chinese martial arts", laakiin caalamka waxaa caan ku ah ereyada "kung fu" iyo "wushu". Nidaamyadan waxay ku shaqeeyaan garaacid, laadad, riixid, tuurid iyo isticmaalka hubka gacanta sida seef, budh iyo ul.

Nidaamyada kala duwan ma aha hab keliya. Waxay ka kooban yihiin boqollaal dugsi (шcuub) oo leh xeerar tababar, siyaasad feejignaan iyo falsafad u gaar ah. Qaar waxay diiradda saaraan xoog iyo dhaqso, qaarna neefsasho, miisaan iyo dhaqdhaqaaq tartiib ah.

Ereybixinta

Ereyga "wushu" macnihiisu waa "farsamada dagaalka". Waa magaca rasmiga ah ee maanta Shiinaha loo isticmaalo, gaar ahaan qaabka ciyaaraha ah. "Kung fu" (gongfu) asal ahaan macnihiisu waa xirfad la gaaray shaqo iyo tababar dheer; luuqadaha reer galbeedka waxaa loo isticmaalay si toos ah dagaalka gacanta. Erey kale waa "quanfa", oo la micno ah "sharciga feedhka".

Taariikhda iyo asalka

Tababarka dagaalka gacanta Shiinaha wuxuu leeyahay taariikh dheer oo la xiriirtay ciidamada, ilaalada tuulooyinka iyo dhaqanka macbudyada. Sheekooyinka dhaqanka waxay xiriiriyaan qaar ka mid ah nidaamyada macbudka Shaolin oo ku yaal gobolka Henan, iyo sidoo kale buurta Wudang. Culimada taariikhda waxay caddeeyeen in badi warbixinnadaas ay leeyihiin qayb halyeey ah, oo aan si buuxda diiwaan taariikhi ah lagu xaqiijin karin.

Kala qaybsanaanta nidaamyada

Si caadi ah waxaa loo kala saaray laba qaybood oo weyn: qaabab "gudaha" (neijia) sida taijiquan, xingyiquan iyo baguazhang, kuwaas oo diiradda saaraan neefsasho, isku-duubni iyo qi (awoodda neefsashada sida dhaqanka Shiineeska u fasiro); iyo qaabab "dibadda" (waijia) oo ku tiirsan xoog muruqa, dhaqso iyo tababar jireed adag. Kala saaristan waa mid dhaqan ah oo aan sax ahayn sayniska; dugsi badan waxay labada dhinac isku daraan.

Taluu iyo tababar

Qaybta udub dhexaad ee tababarka waa "taolu" — silsilado dhaqdhaqaaq la qorsheeyay oo lagu barto ilaalo, isbeddel jagooyin iyo miisaan. Waxaa sidoo kale jira tababar labo qof ah, tijaabo garaac la xakameeyay, iyo layliyo xoog iyo taagniin. Qaar ka mid ah dugsiyada waxay ku darsadaan tababar hubka dhaqameed ah.

Ciyaaro iyo faafitaan caalami

Qarnigii 20-aad Shiinaha waxaa la sameeyay nidaam wushu ciyaaraha ah oo leh xeerar tartan iyo dhibco. Waxaa jira laba jaan-goon: taolu (bandhig dhaqdhaqaaq) iyo sanda (dagaal la xiriirto oo garaac iyo tuurid leh). Filimmada Hong Kong iyo kuwa Shiinaha, iyo jilaayaal caan ah, waxay dagaal dhaqameedka Shiineeska ka dhigeen mowduuc caalami ah, taasoo keentay in dugsiyo laga furo waddammo badan.