Dameer

Dameer (Equus africanus asinus) waa xayawaan naas-nuuji ah oo ka tirsan qoyska faraska (Equidae). Waxaa loo aqoonsadaa dabeecad kala duwan: dhegaha waaweyn, jirka yar, iyo cagaha adkaysiga leh. Waxaa la rumeysan yahay in laga dhaqday dameerka duurjoogta ee Afrika (Equus africanus), gaar ahaan gobollada Waqooyi-bari ee qaaradda.

Dameerku wuxuu qayb ka yahay nolosha maalinlaha ah ee bulshooyinka reer miyiga ah ee Soomaaliya iyo guud ahaan Geeska Afrika. Waxaa loo isticmaalaa qaadista biyaha, xamuulka guriga marka la guurayo, iyo raritaanka badeecadaha suuqa.

Astaamaha jireed

Dameerku wuxuu leeyahay dhogor midabkeedu u dhexeeyo cawl, bunni iyo madow, badanaana caloosha iyo afka waxaa ka muuqda midab caddaan u dhow. Dhegaha dhaadheer waxay ka caawiyaan kulaylka jirka in la maareeyo. Dameerku wuxuu si fiican ugu adkeysan karaa deegaanno qallalan oo daaqu yar yahay, wuxuuna cuni karaa geedo adag oo xoolo kale ay ku adag tahay.

Isku-dhafka faraska

Marka dameer lab uu la tallaalo faras dheddig waxaa dhasha baqal (mule); marka faras lab uu la tallaalo dameer dheddig waxaa dhasha hinny. Labadaba badanaa waa madhalays, taas oo ka dhalatay farqiga tirada koromosoomyada labada nooc.

Adeegsiga bulshada

Dhaqaale ahaan, dameerku wuxuu qiimo u leeyahay qoysaska aan haysan gaadiid mishiin ah. Wuxuu qaadi karaa culeys badan oo la barbardhigo cabbirkiisa, kharashka daryeelkiisuna waa mid hooseeya. Magaalooyinka qaar waxaa weli la isticmaalaa gaari dameer jiidayo oo lagu qaado biyo, dhoobo iyo qashin.