Dheg
Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English
206 luqadood

Dhegtu waa xubinta jirka ee dadka iyo xayawaanka badan ay ku maqlaan dhawaaqa. Waxay dhawaaqa — oo ah mowjado hawada ku dhex socda — u beddeshaa calaamado dareemayaal ah oo maskaxda loo gudbiyo. Dhegta binî-aadamku waxay sidoo kale ka qaybqaadataa isku dheelitirka jirka iyo garashada booska madaxa.
Caadi ahaan dhegta waxaa loo kala qaybiyaa saddex qaybood: dhegta dibadda, dhegta dhexe iyo dhegta hoose. Qayb kastaa waxay leedahay hawl gaar ah oo ku saabsan qabashada, weyneynta iyo beddelidda dhawaaqa.
Dhegta dibadda
Dhegta dibadda waxaa ka mid ah qaybta muuqata ee madaxa ku taal iyo dalool u sii socda dhinaca gudaha. Qaybta muuqataa waxay ka kaalmaysaa in dhawaaqa la ururiyo lagana kala aqoonsado jihada uu ka imanayo. Daloolka waxaa ku dhamaanaya xuub khafiif ah oo dhawaaqu gariiriyo.
Dhegta dhexe
Dhegta dhexe waxay ku jirtaa god yar oo hawo leh. Waxaa ku dhex yaal lafo aad u yaryar oo isku xidhan, kuwaas oo gariirka xuubka ka gudbiya dhegta hoose iyagoo xoojinaya. Tuubbo dhegta dhexe ku xidha dhabarka sanka iyo cunaha ayaa cadaadiska hawada isku dheelitirta; taasi waa sababta dhegaha ay wax u qabtaan marka duulimaad ama buur la fuulo.
Dhegta hoose
Dhegta hoose waxaa ku jira qaab-wareegsan oo dareere ka buuxo, kaas oo unugyo timo-yar leh ku beddela gariirka calaamado dareeme. Halkaas waxaa sidoo kale ku yaal kanaallo wareegsan oo la xidhiidha dareenka isku dheelitirka iyo dhaqdhaqaaqa madaxa. Calaamadaha waxaa maskaxda u qaada dareeme dheg.
Caafimaadka iyo dhaawaca
Maqalku wuu yaraan karaa sababo badan awgood: caabuq dhegta dhexe ku dhaca, wasakh isku uruursan daloolka, da'da oo korodha, ama la kulanka dhawaaq aad u sarreeya oo muddo dheer socda. Qaar ka mid ah xaaladahaas waa la daaweyn karaa, qaarna waxay u baahan yihiin qalab maqal kordhiya. Baaritaanka maqalka ee caruurta hore ayaa muhiim u ah horumarka luqadda.