Dhilmaanyo (Ceratopogonidae)
Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English
45 luqadood
Dhilmaanyo (magaca sayniska: Ceratopogonidae) waa qoys ka mid ah cayayaanka garbaha labada ah (Diptera), oo la mid ah kaneecada iyo duqsiyada laakiin aad uga yar. Noocyada badankood dhererkoodu waa dhowr milimitir oo keliya, taasoo ka dhigaysa mid ku adag in indhaha lagu arko marka ay duulayaan.
Dhaddigga noocyo badan ayaa dhiig ka nuuga xayawaanka iyo aadanaha si uu u helo nafaqada ukunta loo baahan yahay. Qaniinyadu waxay keentaa xanuun iyo cuncun, waxaana ka mid ah noocyada ugu caansan kuwa lagu magacaabo 'biting midges' luqadda Ingiriisiga. Labka ma nuugo dhiig, wuxuuse ku noolaadaa malabka ubaxa.
Astaamaha jirka
Dhilmaanyo waxay leeyihiin laba garab oo kaliya, sida cayayaanka Diptera oo dhan. Garbaha noocyo badan waxaa ku yaal calaamado ama xaraq midab leh oo caawiya kala saarista noocyada. Garbaha caagaha ah (antennae) ee labku waa kuwo shanle oo timo badan leh, taasoo u caawisa in uu maqlo shanqarta garbaha dhaddigga.
Nolol-maalmeedka
Wareegga noloshu wuxuu ka kooban yahay ukun, dirxi, boodh (pupa) iyo cayayaan weyn. Dhaddiggu ukunta wuxuu ku dhigaa meelo qoyan: bareedka, dhoobada webiyada iyo badda-agagaarka, geedaha qudhmay, ama saliidda xoolaha. Dirxigu wuxuu ku noolaadaa biyaha ama dhoobada, wuxuuna cunaa noole-yar iyo walxo dhirta ka soo hadhay.
Caafimaadka iyo xoolaha
Qaar ka mid ah noocyada, gaar ahaan kuwa hidde-koodu yahay Culicoides, waxay kala gudbiyaan xoolaha fayrasyo iyo dulin. Waxaa ka mid ah cudurka carrabka buluugga ah (bluetongue) ee idaha, iyo cudurro kale oo saameeya lo'da iyo fardaha. Dadka dhexdooda, noocyo ku nool aagagga kulaylaha ah ayaa gudbiya dulinnada filariasis-ka qaarkood.