.ir
Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English
99 luqadood
`.ir` waa domain-ka heerka sare oo dalka (ccTLD) loo qoondeeyay Jamhuuriyadda Islaamiga Iran. Waxaa loo isticmaalaa cinwaannada internetka ee hay'adaha, shirkadaha iyo shakhsiyaadka la xiriira Iran. Xarafyada 'ir' waxay ka yimaaddeen koodhka labada xaraf ee dalka Iran ee liiska caalamiga ah ee koodhadhka dalalka.
Sida ccTLD-yada kale, `.ir` waxaa laga diiwaan geliyaa xarun maamul (registry) oo mas'uul ka ah diiwaanka magacyada iyo shaqada server-yada magaca. Maamulka `.ir` waxaa lala xiriiriyaa machadyada cilmi-baarista iyo tignoolajiyada macluumaadka ee Iran, gaar ahaan qaybta cilmi-baarista xisaabta iyo fiisigiska ee Tehran.
Qaab-dhismeedka magacyada
Diiwaanka `.ir` wuxuu leeyahay laba hab: diiwaan-gelin toos ah oo hoos timaad `.ir`, iyo diiwaan-gelin ku dhex jirta domain-yo heer labaad. Tusaalooyinka heer labaad ee caanka ah waxaa ka mid ah `ac.ir` (machadyada tacliinta sare), `co.ir` (ganacsi), `gov.ir` (dawlad), `net.ir` (shabakado), `org.ir` (urur), iyo `sch.ir` (iskuulo). Qaybtan waxay u fududeysaa in nooca hay'adda laga garto cinwaanka.
Xarafyada Faarsi
Marka lagu daro `.ir`, Iran waxay heshay domain aan Laatiin ahayn oo ku qoran farta Faarsi/Carabi, kaas oo loogu talagalay cinwaanno lugaddu tahay Faarsi. Domain-yada noocaas ah waxay ku shaqeeyaan nidaamka IDN, kaas oo qorista xarafyada aan Laatiin ahayn u beddela qaab ay server-yada internetka fahmi karaan.
Cunaqabateyn iyo caqabadaha
Isticmaalka `.ir` waxay saameeyaan cunaqabateynta maaliyadeed iyo tignoolajiyadeed ee Iran lagu soo rogay. Shirkado badan oo adeegga hosting, lacag-bixinta iyo shatiyada software ku fadhiya dalal reer galbeed waxay xaddidaan adeegga bogagga la xiriira Iran. Sidoo kale, dhinaca gudaha, xakameynta internetka iyo filter-yada waxay saameeyaan sida bogagga `.ir` loo gaaro.