Kanooni Biyeeye

Kanooni biyeeye waa marin biyood oo dad sameeyeen, kaas oo biyo ka qaada il — sida webi, biyo-xidheen (harada gadaal ee biyo-xireenka), ceel ama haro — kuna gudbiya dhul beereed ama meel kale oo loo baahan yahay. Kanaalku wuxuu ku shaqeeyaa jiid-hoosaadka cuf-jiidashada: dhulka waa la qodaa si uu si tartiib ah hoos ugu janjeero, biyuhuna iyagoo culeys kale la'aan ah ayay socdaan.

Kanaallada waxaa loo isticmaalaa beeraha waraabinta, waa se sidoo kale qayb ka mid ah maareynta daadadka, biyo-siinta magaalooyinka iyo, xaaladaha qaar, gaadiidka biyaha. Nidaam waraabin oo dhan wuxuu badanaa ka kooban yahay kanaal weyn oo koowaad, laamo dhexdhexaad ah, iyo qulqulaal yaryar oo biyaha gaadhsiiya beer kasta.

Qaab-dhismeedka

Kanaal caadi ah wuxuu leeyahay meel ay biyuhu ka galaan (intake), jidka biyaha, iyo qaybiyeyaal. Meesha laga soo qaado waxaa lagu xakameeyaa albaab ama xidheen si loo go'aamiyo inta biyo ah ee gasha. Dhinacyada kanaalka waxaa marmar lagu daboolaa saldhig shubka ah ama dhagax si looga hortago in biyuhu dhulka galaan ama dhinacyadu burburaan. Janjeerku waa inuu yahay mid dheellitiran: haddii uu aad u yar yahay, wasakh iyo carro ayaa ku urursata; haddii uu aad u badan yahay, biyuhu waa xoogaystaan oo dhulka way naqdaan.

Nooc-nooca

Waxaa kala duwan kanaal furan oo cirka u banaan iyo tuunbo ama marin qarsoon oo dhulka hoostiisa maraya. Kanaalka furan waa mid raqiis ah oo fudud in la nadiifiyo, laakiin qaar ka mid ah biyaha ayaa ku lumaya uumibax iyo dhulka gelis. Marinnada xidhan waxay yareeyaan luminta, laakiin kharashkoodu waa sarreeyaa. Sidoo kale waxaa la kala saaraa kanaal joogto ah oo sanadka oo dhan shaqeeya iyo mid xilliyeed oo la furo marka webigu buuxo.

Maareyn iyo dhibaatooyin

Kanaalladu waxay u baahan yihiin nadiifin joogto ah, maxaa yeelay carrada webiga sida ay wadaan ayaa hoos ku degta oo jidka cidhiidhi ka dhigta. Cawska iyo geedaha biyaha ku baxa ayaa sidoo kale socodka hoos u dhiga. Waraabin xad-dhaaf ah oo aan bixin biyo-saar (drainage) leeyahay waxay keeni kartaa in biyaha hoostooda kacaan oo cusbo dusha dhulka ka soo baxdo, taas oo wax u dhinta beerta. Sababtaas awgeed, nidaamyo badan waxay isku xidhaan kanaal biyo-keen ah iyo kanaal biyo-saar ah.

Maamul iyo qaybsi

Meelaha ay beeralay badan wadaagaan hal kanaal, waxaa jira qorshe ay ku kala qaataan biyaha — inta badan waqti la qaybsaday oo qof kasta xilli u leeyahay. Maamulka noocan ah waxaa badanaa hayaa guddi deegaan, hay'ad dowladeed ama urur beeraleyda ah. Muran ayaa ka dhalan kara kala qaybsiga, gaar ahaan xilliga abaaraha iyo marka kuwa kanaalka korkiisa ku nool ay biyo badan qaataan.