Maalinta Caalamiga ah ee Afka Hooyo

Maalinta Caalamiga ah ee Afka Hooyo waa maalin sannad kasta lagu xuso 21-ka Febraayo. Ujeeddadeedu waa in la kordhiyo tixgelinta luqadaha hooyo — kuwaas oo ah luqadaha uu qofku markii hore barto guriga — iyo in la dhiirrigeliyo waxbarasho ku dhisan luqadaha ay ardaydu fahmaan.

Maalinta waxaa ku dhaqaaqda UNESCO, oo ah hay'adda Qaramada Midoobay ee waxbarashada, sayniska iyo dhaqanka. Sannad kasta waxaa maalinta la siiyaa mowduuc gaar ah, tusaale ahaan tignoolajiyada, waxbarashada luqado badan, ama luqadaha halista ku jira. Dowladaha, dugsiyada, jaamacadaha iyo ururrada bulshadu waxay qabtaan shirar, bandhigyo iyo hawlo dhaqan.

Asalka taariikhiga

Taariikhda 21-ka Febraayo waxay xiriir la leedahay dhacdooyin ka dhacay Bangladesh (waagaas Bakistaanka Bariga) 1952-kii, markii ardayda iyo dad kale ay banaanbaxyo u sameeyeen in luqadda Bengali laga dhigo mid rasmi ah. Banaanbaxyadaas qaar ka mid ah ka qaybgalayaashii ayaa geeriyooday. Mar dambe ayaa taariikhdaas laga dhigay astaan xuquuqda luqadeed. UNESCO waxay maalinta ku dhawaaqday dabayaaqadii sagaashameeyadii, waxaana xuska caalamiga ah la bilaabay sannadihii ku xigay.

Mowduucyada la xoojiyo

Farriimaha maalinta waxay inta badan saldhig ka dhigtaan cilmi-baaris muujinaysa in ardayda bilowga waxbarashada ku bilaabata luqaddooda hooyo ay ka fiican yihiin akhriska iyo xisaabta marka la barbardhigo kuwa toos loogu bilaabo luqad ay yaqaanin. Sidoo kale waxaa la xoojiyaa luqadaha tirada yar ee isticmaalkoodu yaraanayo, iyo hab-dhaqanka 'luqad badan' oo ardaygu barto luqaddiisa iyo luqad qaran ama caalami isku mar.

Xaaladda Soomaaliyeed

Soomaalida gudaheeda iyo qurbaha, maalinta waxaa badanaa lagu xusaa hawlo ku saabsan Af-Soomaaliga: akhriska maansada, tartamada higgaadda, iyo doodo ku saabsan isticmaalka Af-Soomaaliga waxbarashada sare iyo tignoolajiyada. Ku dhaqanka far-soomaaliga ee 1972 iyo daabacaadda buugaagta dugsiyeed waxay caadi ahaan qayb ka yihiin sheekada la xuso.