Maslama bin Cabdilmalik
Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English
24 luqadood
Maslama bin Cabdilmalik (Carabi: مسلمة بن عبد الملك) wuxuu ahaa amiir ka tirsan qoyska Umawiyiinta, wiil uu dhalay khaliifka Cabdimalik bin Marwaan. Wuxuu noqday mid ka mid ah taliyayaasha ciidan ee ugu firfircoon qarniga 8-aad ee miilaadiga, gaar ahaan xadka woqooyi ee dawladda Umawiyiinta: dhulka Anatoliya ee dowladda Bisaanti (Byzantine) iyo dhinaca Kawkaas oo lala dagaallamayay Khazar-ka.
Maslama hooyadiis waxay ahayd addoon (umm walad), taas oo micnaheedu ahaa in aan xilka khilaafada loo tixgelin sida walaalihiisa dhalay haween sharaf leh, in kastoo awoodda ciidan iyo maamul ee gacanta ku jirtay ay sare ahayd. Wuxuu adeegay xilliyadii khilaafada Waliid bin Cabdilmalik, Sulaymaan bin Cabdilmalik, Cumar bin Cabdilcasiis, Yasiid II iyo Hishaam bin Cabdilmalik.
Weerarka Qustantiniyah
Ficilka uu caan ku yahay waa hoggaaminta go'doonsiga (siege) magaalada Qustantiniyah (Constantinople), caasimadda dawladda Bisaanti, sanadihii 717–718. Ciidamada Umawiyiinta waxay magaalada ku weerareen dhul iyo badda, laakiin difaacyada darbiyada, cimilada qabow ee jiilaalka, cudurro iyo hubka dabka ee badda (oo la yiraahdo 'dabka Giriigga') ayaa keenay in weerarku fashilmo. Ciidanka waxaa laga saaray oo dib ugu noqday, iyadoo khasaare weyn oo nafta iyo maraakiib lala kulmay. Fashilkan ayaa noqday soo-afjaridda isku-dayada waaweyn ee Umawiyiinta ee ku aaddan qabsashada caasimadda Bisaanti.
Kawkaas iyo dagaalka Khazar-ka
Ka dib, Maslama waxaa loo xilsaaray hoggaaminta dhinaca Kawkaas, halkaas oo Umawiyiinta ay ku wajaheen boqortooyada Khazar-ka, oo ahayd dawlad reer-guuraa asal ah oo joogtay dhulka woqooyi ee Badda Casbiyaanka. Wuxuu maamulay gobollada Armeniya iyo Aadharbayjaan (Azerbaijan) muddooyin kala duwan, wuxuuna dagaallo ku dhex maray marinnada buuraleyda ah, oo ay ka mid tahay marinka Darband (Baab al-Abwaab). Maamulkiisa waxaa lagu xusaa dhisidda saldhigyo militari iyo dejinta qabaa'il Carbeed dhulalkaas si xadka loo adkeeyo.
Maamulka Ciraaq iyo siyaasadda gudaha
Maslama waxaa sidoo kale loo xilsaaray maamulka Ciraaq iyo gobollada bariga xilli ka mid ah, wuxuuna ka qayb qaatay ka hortagga kacdoonno gudaha ah oo ka dhashay khilaaf qabiil iyo mid diimi ah. Xoogga uu ku lahaa ciidamada Shaam ayaa ka dhigtay qof lagala tashto marka xilka khilaafada beddelmayo, isagoo mararka qaar door dhexdhexaadin ah ka ciyaaray dhexdii walaalihiisa iyo carruurtooda.
Sannadihii dambe ee noloshiisa Maslama wuxuu ka fogaaday hawlaha ciidan, wuxuuna deggenaa hantidiisa dhulka Shaam (Suuriya). Wuxuu geeriyooday qiyaastii sannadihii 738–740 miilaadiga. Sheekooyin badan oo taariikhda dambe iyo suugaanta Turkiga ah ayaa magaciisa la xiriiriyay Qustantiniyah, oo Istanbul waxaa ku yaal masaajid iyo goobo lagu tilmaamo inay xus u yihiin xerada uu dhigay.