Maykoromitir

Maykoromitir (astaan: µm) waa halbeeg dherer ka tirsan Nidaamka Caalamiga ah ee Halbeegyada (SI). Mid ka mid ah waa hal qeybta milyan ee meter, ama 10⁻⁶ m. Sidoo kale wuxuu la mid yahay 1,000 nanomitir iyo 0.001 milimitir.

Magaca wuxuu ka kooban yahay horgale SI ah 'micro-' oo ka dhigan tahay hal-milyanmaad, iyo 'meter'. Astaanta µ waa xarafka Giriigga 'mu'. Marka aan la heli karin xarafka µ, dad badan waxay ku qoraan 'um' ama 'mkm'. Waqti hore halbeegga waxaa loogu yeeri jiray 'micron', laakiin magacaas si rasmi ah waa laga tanaasulay 1967-kii, in kastoo weli isticmaalka guud kaga jiro.

Cabbirka iyo isbarbardhigga

Maykoromitir wuxuu ku habboon yahay cabbiridda waxyaabo aan indhaha qaawan si fiican u arki karin. Timaha bini'aadamka dhumucdiisu waxay ku dhow dahay tobanaan maykoromitir. Unugyada dhiigga cas waxay gaadhaan dhawr maykoromitir. Bakteeriyada badankood waxay u dhaxaysaa qiyaastii hal ilaa dhawr maykoromitir. Indhaha bini'aadamku caadi ahaan ma kala saari karo waxyaabo ka yar boqolkiiba... ee ah in ka yar ilaa 40-50 µm.

Isticmaalka sayniska iyo warshadaha

Maykoromitir waa halbeegga caadiga ah ee bayoolajiga unugyada, mikrobiyoolajiga, iyo sahaminta muraayadda wax-weyneeya (microscope). Warshadaha wax-samaynta, saxnaanta qalabka iyo dusha sare ee birta waxaa lagu cabbiraa maykoromitir. Cabbiraadda dhumuca xarigga, filimka, iyo daahyada (coating) sidoo kale waxay ku salaysan tahay halbeeggan. Cilmiga hawada, walxaha yaryar ee hawada ku jira (particulate matter) waxaa lagu kala saaraa cabbirkooda maykoromitir, sida PM2.5 iyo PM10 oo tilmaamaya walxo cabbirkoodu ka yar yahay 2.5 µm iyo 10 µm.

Iftiinka iyo cabbirka mowjadaha

Iftiinka la arki karo mowjaddiisu waxay ku dhaxaysaa qiyaastii 0.4 ilaa 0.7 maykoromitir. Sababtaas awgeed, cilmiga optics-ka iyo dayactirka mowjadaha kuleylka (infrared) waxay si joogto ah u isticmaalaan maykoromitir marka la cabbirayo dhererka mowjadda.

Qalabka cabbiridda

Qalabka la yiraahdo 'micrometer screw gauge' waa qalab gacanta lagu qabsado oo lagu cabbiro dhumuca ama dhererka walxaha si sax ah. Magaca qalabkaas waa mid ka duwan halbeegga; qalabku wuxuu caadi ahaan cabbiraa ilaa saxnaan hal maykoromitir ah ama ka yar. Sidoo kale muraayadaha wax-weyneeya waxaa lagu dhejiyaa cabbir-xariiq (graticule) oo maykoromitir lagu tiriyo.