Meleg

Meleg waa fikrad ku saabsan in dhacdooyinka nolosha qofka ama uumanka guud ahaan ay leeyihiin socod horay loo qeexay. Luqadaha kale waxaa loogu yeeraa qaddar (Carabi), destiny (Ingiriisi), destin (Faransiis), kader (Turki). Fikraddu waxay ka soo baxday su'aal fudud: ma dhacdooyinku waa natiijo doorasho iyo sabab-samayn, mise waxay raacayaan qorshe hore u jira?

Meleg badanaa waxaa lagu kala saaraa laba dhinac. Dhinaca koowaad waa mid diimeed, oo dhacdooyinka lagu tilmaamo wax uu goostay Ilaah ama xoog sare. Dhinaca labaad waa mid falsafadeed, oo lagu sharraxo sabab-xiriir joogto ah: xaalad kasta oo hadda jirta waxay ka dhalatay xaaladihii ka horreeyay. Labada dhinacba waxay soo saaraan isla su'aasha ah sida masuuliyadda shakhsiga loo qiimeeyo.

Meleg iyo doorashada shakhsiga

Su'aasha ugu weyn ee lala xisaabtamo waa xorriyadda doorashada. Haddii wax kastaa horay u go'an yahay, waxaa adkaanaysa in qofka lagu xisaabtamo falkiisa. Falsafadleyaashu waxay ku jawaabaan siyaabo kala duwan: qaar waxay leeyihiin xorriyadda iyo qaddarku way is waafajmi karaan, maadaama doorashadu ay tahay qayb ka mid ah silsiladda sababaha; qaar kalena waxay leeyihiin mid baa midka kale burinaya.

Diimaha iyo dhaqamada

Diimaha Ibraahimiga ah — Yuhuudda, Masiixiyadda iyo Islaamka — waxay leeyihiin fikrado ku saabsan aqoonta iyo goosashada Eebbe, laakiin waxay sidoo kale ilaaliyaan masuuliyadda dadka. Islaamka dhexdiisa, qaddarka waxaa lagu daraa aaminaadaha aasaasiga ah, waxaana jira dood dhaqan dheer u leh sida loo fahmo xiriirka ka dhexeeya qaddarka iyo ficilka bini'aadamka.

Sheekooyinka Giriigga hore waxay soo bandhigeen fikradda Moirai — saddex qof oo dun tolaya oo cimriga qofka gooya — taasoo muujinaysa in xataa ilaahyadu ay ku xiran yihiin xad. Dhaqamo kale, sida kuwa Hindiya, waxay isticmaalaan karma, taasoo dhacdooyinka hadda ku xiraysa camalladii hore.

Isticmaalka casriga ah

Maanta erayga meleg ama qaddar waxaa badanaa loo isticmaalaa hadal maalmeed, marka la sharraxayo dhacdo aan la filayn ama mid aan la celin karin. Sayniska dabiiciga ah ma isticmaalo fikradda si farsamo ah; halkeed waxaa la isticmaalaa sabab-xiriir iyo suurtagalnimo tirakoob ah. Si kastaba, meleg wuxuu weli qayb muhiim ah ka yahay suugaanta, murtida iyo hadalka bulshada.