Mirayad

Mirayad waa eray Soomaaliyeed oo la isticmaalo magac ahaan, laakiin aqoonsigiisa sax ah — ma yahay magac deegaan, magac qof, mise magac shay dabiici ah — laguma xaqiijin karo warbixinno la hubo. Sidaas darteed maddadan waxay ku ekaan doontaa sharraxaad afeed iyo qaabka ereyga u dhismay, ee ma sheegayso xog taariikhi ah oo aan la xaqiijin.

Dhismaha ereyga

Ereyga wuxuu leeyahay xidid u eg "mir" — oo Af-Soomaali ku macneeyo midho ama mid ka mid ah midhaha ("miro" oo jamac ah). Dhammaadka "-ad" waa lifaaq caadi ah oo Af-Soomaaliga ku sameeya magacyo dhaddig ah ama magacyo la xiriira falal, tusaale ahaan "beerad", "gurmad". Marka la isku daro, dhismaha wuxuu u ekaan karaa magac laga soo saaray midho ama beer midho leh. Tani waa falanqayn afeed, ee ma aha caddayn dhab ah oo ku saabsan macnaha isticmaalka.

Magacyada deegaannada Soomaaliyeed

Magacyo badan oo deegaanno Soomaaliyeed ah waxay ka soo jeedaan astaamo dabiici ah: biyo (ceel, war, tog), dhir (geed, buur), ama waxsoosaar beeraley ah. Haddii Mirayad tahay magac deegaan, waxaa suurtogal ah inuu ka soo jeedo dhir midho leh oo goobta ku baxa. Nooca noocan oo ah macne-sheegid magac (etymology-folk) waa mid ay dadka deegaanku badanaa sheegaan, laakiin ma laha isla markaana caddayn qoraal ah.

Higgaadda iyo kala duwanaanshaha

Magacyada Soomaaliyeed waxay inta badan leeyihiin higgaado kala duwan marka lagu qoro Af-Ingiriisi ama Carabi, gaar ahaan shaqallada dhaadheer iyo laba-laabka xarfaha. Sidaas oo ay tahay, Mirayad wuxuu ku dhex jirin karaa liisas magacyo iyada oo u qornaa si kale (tusaale, Miirayad ama Mirayaad). Raadinta xogta waxay u baahan tahay in la tijaabiyo higgaado badan.