Odowaa Yuusuf Raage (Ingiriisi: Odowaa Yusuf Rageh; Carabi: أدوا يوسف راجي) waa sarkaal militari oo Soomaaliyeed, oo laba mar kala duwan hayay xilka Taliyaha Ciidanka Xooga Dalka Soomaaliyeed (Chief of Defence Force). Markii ugu horreysay ee la magacaabo, saxaafaddu waxay ku sheegtay ninkii ugu da'da yaraa ee xilkaas hayaa, isagoo markaas 32 jir ahaa.
Xilligiisii taliska wuxuu ku beegnaa muddo dagaalka Xukuumadda Federaalka iyo Al-Shabaab uu si weyn u kordhay, gaar ahaan olole militari oo uu Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud ku dhawaaqay 2022. Wuxuu markii dambe soo galay khilaaf siyaasadeed oo la xiriira xilligii xilkiisa laga qaaday Janaayo 2026 iyo colaaddii Muqdisho ka dhacday bishii Juun 2026.
Xusuusin"Taliyaha Ciidanka Xooga Dalka Soomaaliyeed" (soo gaabinta Ingiriisiga CDF – Chief of Defence Force) waa saraakiisha ugu sarreysa ee ciidanka qaranka. Warbaahinta qaar waxay isticmaashaa erayada "Abaanduulaha" ama "Taliyaha Ciidanka Xooga" isla macnahaas.
Nolosha hore iyo tababarka
Warbixinno taariikh-nololeed ah waxay sheegayaan inuu ku dhashay gobolka Shabeellaha Dhexe, kuna biiray ciidanka sannadihii 2006–2007, xilligii Dowladda Federaalka Kumeelgaarka ah. Wuxuu tababar ku qaatay Uganda oo diiradda lagu saaray ilaalinta shakhsiyaadka sare, kadibna wuxuu noqday macallin tababaraya askar cusub. Sannadkii 2013 waxaa loo diray Turkiga tababar dheeraad ah oo ku saabsan hoggaaminta ciidamada lugta iyo maamulka ciidan, isla markaana waxaa la sheegay inuu ka qalin jabiyay waxbarasho heer-sare ah oo Turkiga ah.
Muddadii koowaad ee taliska (2019–2023)
Isbeddel ciidan oo Madaxweyne Maxamed Cabdullaahi Farmaajo sameeyay ayaa loo magacaabay taliyaha ciidanka, isagoo beddelay Jeneraal Daahir Aadan Cilmi. Wuxuu xilka hayay xilligii isbeddelka madaxtinimo ee 2022, wuxuuna hoggaaminayay hawlgallada ka dhanka ah Al-Shabaab ee gobollada Hiiraan iyo Shabeellaha Dhexe. Juun 2023 ayaa golaha wasiirradu xilka ka qaaday, waxaana lagu beddelay Ibraahim Sheekh Muxyadiin Cadow; wareysi uu markaas siiyay VOA-Soomaali wuxuu ku sheegay in go'aankaasi filanwaa ku ahaa.
Hubanti la'aanIlo kala duwan ayaa isku khilaafsan taariikhda magacaabistiisii koowaad: warar saxaafadeed oo Ogosto 2019 ah iyo Wikidata waxay sheegayaan 27 Ogosto 2019, halka Wikipedia-ga Ingiriisigu uu qorayo 27 Ogosto 2020. Sidoo kale, goobta dhalashadu way kala duwan tahay ilo ka ilo (Cadan Yabaal ama Mahaday, labaduba Shabeellaha Dhexe). Taariikhda dhalashada ee 14 Abriil 1987 ma aan xaqiijin karin ilo aasaasi ah.
Muddadii labaad (2024–2026)
Nofembar 2024 ayaa golaha wasiirradu, kulan degdeg ah oo Muqdisho lagu qabtay, xilka ka qaaday Ibraahim Sheekh Muxyadiin Cadow oo dib ugu soo celiyay Odowaa. Xafiiska Ra'iisul Wasaaraha ayaa sheegay in beddelkaasi ujeeddadiisu ahayd dedejinta dagaalka ka dhanka ah Al-Shabaab. Isbeddelku wuxuu ku beegnaa xilli xiisad u dhaxaysay dowladda federaalka iyo maamul goboleedyada oo ku saabsan jadwalka doorashooyinka. 29 Janaayo 2026 ayaa mar kale xilka laga qaaday, waxaana lagu beddelay Birgeediye Jeneraal Ibraahim Maxamed Maxamuud; xilwareejinta rasmiga ah waxay dhacday Wasaaradda Difaaca bishii Febraayo 2026.
Xiisadda siyaasadeed ee 2026
Bishii Juun 2026, ka dib markii dagaal ka dhex qarxay Muqdisho oo la xiriira mucaaradka iyo muranka ku saabsan xilliga xilka madaxweynaha, warar warbaahineed ayaa sheegay in Odowaa uu dhinac galay mucaaradka isla markaana uu diiday in ciidamada dowladdu baaraan guriga uu deggan yahay ee degmada Cabdulcasiis. Ururo mucaarad ah — oo ay ka mid yihiin Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed iyo Golaha Badbaadinta — ayaa dowladda uga digay weerar guriga lagu qaado. Dowladdu si toos ah uma jawaabin eedeymahaas, mana jiraan ilo madax-bannaan oo xaqiijiyay faahfaahinta.
Hubanti la'aanQaybta 2026 waxay ku salaysan tahay inta badan warbaahin gobolka iyo mid caalami ah (heer C), oo aan la xaqiijin ilo rasmi ah. Warar la xiriira "dhinac-galka" mucaaradka iyo hawlgallada ciidan ee guriga agtiisa waa kuwo si madax-bannaan aan loo hubin karin, waana inay dib loogu eegaa marka macluumaad rasmi ah la helo.