Osmoosis

Osmoosis waa hab dabiici ah oo molecule-yada milkiyaha (badanaa biyaha) ay uga gudbaan xuub nus-dhex-mar ah (xuub daaya qaar ka mid ah walxaha, kuwa kalena diida), iyagoo u socda dhinaca uu ku badan yahay walaxda milkan ee la milmay. Natiijadu waa isu-dheellitirnaanta uruurinta labada dhinac ee xuubka.

Osmoosis waxay ka mid tahay noocyada diffusion-ka (fidinta), balse waxay gaar u tahay milkiyaha oo keliya. Waxay door muhiim ah ka ciyaartaa nolosha unugyada: unugyada bayooloji waxay leeyihiin xuub unug oo biyuhu ka gudbaan, sidaas darteedna qaddarka biyaha unugga gudihiisa wuxuu ku xiran yahay uruurinta deriskiisa.

Cadaadiska osmootiga

Cadaadiska osmootiga waa cadaadiska loo baahan yahay in lagu joojiyo socodka milkiyaha ee xuubka ka gudbaya. Wuxuu kordhaa marka ay kordho tirada walxaha la milmay ee xalka, mana xiriirsana nooca kiimikaad ee walxahaas laftooda, laakiin tiradooda. Sidaa awgeed waxaa loo tiriyaa mid ka mid ah sifooyinka 'colligative' ee xalalka.

Xalalka isbarbardhigga

Marka la barbardhigo laba xal: mid uruurintiisu sarreyso ayaa la yiraahdaa hypertonic, mid hooseeyana hypotonic, halka labada oo siman lagu magacaabo isotonic. Unug la geliyo xal hypotonic ah wuxuu biyo nuugaa oo bararaa; xal hypertonic ah gudihiisana biyuhu way ka baxaan, unuggana wuu yaraadaa. Caafimaadka dhexdiisa, dareerayaasha xididada lagu shubo waxaa badanaa loo diyaariyaa inay isotonic la yihiin dhiigga.

Isticmaalka farsamada

Osmoosis-ka rogan (reverse osmosis) waa tignoolajiyad lagu adeegsado cadaadis dibadda ah oo ka weyn cadaadiska osmootiga, si biyuhu uga gudbaan xuub dhinaca uruurintu sarreyso oo ay uga tagaan cusbada iyo wasakhda. Waxaa loo isticmaalaa nadiifinta biyaha iyo ka saarista cusbada biyaha badda.