Qarraac
Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English
25 luqadood
Qarraac waa eray Af-Soomaali ah oo lagu tilmaamo damac xad-dhaaf ah, gaar ahaan rabitaanka in qofku wax badan helo isagoo aan tixgelin baahida dadka kale ama xadka caadiga ah. Erayada u dhow ee Af-Soomaaliga waxaa ka mid ah hunguri, damac iyo bakhayl (oo ah diidmada bixinta). Luqadaha kale waxaa loo yaqaan greed (Ingiriisi), طمع (Carabi) iyo cupidité (Faransiis).
Qarraaca inta badan lagama hadlo sida dabeecad keliya, laakiin sidii nidaam dhaqan iyo diimeed lagu qiimeeyo dabeecadda dhaqaale. Marka la sharraxayo, waxaa la eegaa saddex arrin: inta uu qofku raadinayo, sida uu ku helayo, iyo waxa uu ku sameeyo marka uu helo.
Macnaha iyo isticmaalka erayga
Isticmaalka caadiga ah, qarraac wuxuu tilmaamayaa qof degdeg u qaata ama qaba wax uu ku damcay, oo aan sugin qaybsi caddaalad ah. Waxaa laga yaabaa in erayga loo isticmaalo cunto (qof si degdeg ah wax u cuna), hanti (qof hantida ururiya), ama awood (qof jagooyin badan raadiya). Farqiga u dhexeeya qarraaca iyo dadaalka caadiga ah waxaa lagu qiyaasaa xadka: dadaal waa raadin macquul ah, qarraac waa mid xad ka gudubta.
Aragtida diimeed iyo akhlaaqeed
Diimaha waaweyn ee Islaamka iyo Masiixiyadda labaduba waxay damaca xad-dhaafka ah ka digaan, iyagoo ku xiraya dhibaatooyin bulsho sida cadaadis, khiyaano iyo xaqdaro. Falsafadda hore ee Giriigga sidoo kale waxay damaca ku tilmaantay wax carqaladeeya dheelitirka nafta. Guud ahaan, aragtiyadaas waxay dhigayaan in qarraacu keeno in qofku qiimeeya wax ka badan sida ay u qalanto, oo uu ku waayo xiriirka bulshada.
Dhinaca dhaqaalaha iyo bulshada
Falanqaynta dhaqaale, damaca shaqsi waxaa mararka qaar loo arkaa dhiirrigelin wax-soo-saar. Aragtiyo kale ayaa xoogga saara in damac aan xakameyn lahayn uu horseedo musuqmaasuq, ku-tiirsanaanta hal koox, iyo qaybsi liita oo kheyraadka ah. Sidaas awgeed, dowladaha iyo hay'adaha waxay isticmaalaan sharciyo, canshuur iyo kormeer si loo dhexdhexaadiyo. Marka la falanqeeyo dhacdo, waxaa habboon in la eego dhiirrigelinta iyo nidaamka sharciga, ee aan lagu koobin dabeecadda shaqsiga.