Rabshada maandhowaha (Hooliganism)
Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English
43 luqadood
Rabshada maandhowaha, oo af-Ingiriisi lagu magacaabo "hooliganism", waa dhaqan rabshado iyo carqaladeyn ah oo ka dhasha kooxo taageerayaal ciyaareed. Waxay caadi ahaan la xidhiidhaa kubbadda cagta, laakiin waxay ka dhici kartaa ciyaaro kale. Falalka waxaa ka mid ah dagaal gacan-ka-hadal ah, tuurista walxaha garoonka, burburinta hantida, iyo iska hor imaadka booliska.
Ereyga waxaa la isticmaali jiray Boqortooyada Midowday laga bilaabo qeybtii dambe ee qarnigii 20-aad, markii dhacdooyin rabshado ah oo garoommada ka dhacay ay noqdeen mid soo noqnoqda. Kadib wuxuu ku faafay luqado kale sida Faransiiska, Talyaaniga iyo Turkiga. Xukuumadaha qaar waxay u qaataan arrin amni oo la xidhiidha nidaamka ammaanka bulshada, halka cilmi-baarayaal bulsho ay ku falanqeeyaan sida aqoonsiga kooxeed iyo bannaanka caadooyinka labkanimo.
Qaabka ururinta
Kooxaha ku lug leh badanaa waxay leeyihiin qaab ururineed oo joogto ah: magac, calaamado, iyo goobo ay isugu yimaadaan. Waxaa jira farqi u dhexeeya taageerayaasha caadiga ah, kooxaha "ultras" ee diiradda saara taageerada dhaqan-yaqaanka ah (heeso, calammo, muuqaal garoomeed), iyo kooxaha diyaarsan ee ujeeddadoodu tahay isku dhac. Farqigaas mararka qaar wuu isku milmaa, waxaana adag in la kala saaro.
Sababaha la soo jeediyay
Falanqaynta caadiga ah waxay tilmaamaysaa dhowr walxood oo isu tagta: aqoonsi kooxeed oo xoog leh, cadaawad taariikhi ah oo u dhexeysa magaalooyin ama kooxo, khamriga iyo maandooriyaha, xaalado dhaqaale iyo bulsho oo culus, iyo mararka qaar siyaasad ama midab-takoor. Warbaahinta iyo baraha bulshada sidoo kale waxay door ka ciyaaraan qorsheynta iyo faafinta muuqaallada isku dhaca.
Talaabooyinka la qaaday
Waddamo badan waxay soo bandhigeen kaamerooyinka ilaalada, kuraas gaar ah oo istaag la'aan ah, mamnuucid shakhsi ahaaneed oo ka reebaysa qofka garoommada, xakameyn khamri, iyo diiwaan taageerayaal la mamnuucay. Waxaa sidoo kale la adeegsadaa kala saarista taageerayaasha martida iyo kuwa guriga, iyo iskaashi ciidan oo caalami ah marka ay socdaan tartamo waaweyn. Hay'adaha ciyaaraha ayaa kooxaha lagu ciqaabi karaa ganaax, garoon madhan, ama ka saarid tartan.