Samaynta NPK 19-19-19
Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English
1 luqadood
NPK 19-19-19 waa nooc bacrimin ah oo isku-dhafan (compound fertilizer) kaas oo saddexda nafaqo weyn ee dhirta ay ugu baahan tahay ay ku jiraan qiyaas isku mid ah. Tirooyinka saddexda ah waxay tilmaamayaan boqolkiiba culayska: 19% nitrogen (N), 19% phosphorus oo lagu qiyaaso qaabka P2O5, iyo 19% potassium oo lagu qiyaaso qaabka K2O. Inta soo hadhay, oo ku dhow 43% culayska, waxay ka kooban tahay walxo raaca, biyo iyo waxyaabo kale oo geeddi-socodka wax-soo-saarka ka dhasha.
Habka lagu magacaabo ee N-P-K waa mid caalami ah oo lagu qoro baaquliga alaabta. Sidaas darteed 19-19-19 waxaa lagu tilmaamaa "isku-dheellitiran" (balanced), maadaama saddexda tiro ay siman yihiin. Waxaa badanaa loo isticmaalaa marka beeraluhu doonayo inuu bixiyo nafaqo guud, ama marka baaritaanka carrada uusan muujin yaraan gaar ah oo mid ka mid ah nafaqooyinka ah.
Waxyaabaha ka kooban
Bacriminta noocan ah waxaa badanaa lagu sameeyaa iyadoo la isku daro milixyo kala duwan: nitrogen wuxuu ka imaan karaa ammonium nitrate, urea ama ammonium phosphate; phosphorus wuxuu ka imaan karaa ammonium phosphate (MAP ama DAP) ama phosphoric acid; potassium-na wuxuu inta badan ka yimaadaa potassium chloride (muriate of potash) ama potassium sulfate. Doorashada isha potassium-ka way muhiim tahay: noocyada dalagga ah ee chloride-ka u nugul, waxaa loo isticmaalaa potassium sulfate.
Noocyada suuqa lagu iibiyo
NPK 19-19-19 waxaa laga heli karaa laba qaab oo waaweyn. Midka koowaad waa budo ama xabbado biyo ku milma (water-soluble), kaas oo loogu talagalay habka fertigation (bacriminta lagu daro biyaha waraabka) ama buufinta caleenta. Midka labaad waa xabbado adag oo carrada lagu firdhiyo. Noocyada biyaha ku milma waxay caadi ahaan ka nadiif badan yihiin, waana ka qaali badan yihiin, si aysan u xirin tuubooyinka waraabka dhibicda ah.
Habka wax-soo-saarka
Warshadaha waxay isticmaalaan laba hab oo kala duwan. Habka isku-darka jireed (bulk blending) waa in xabbado hore loo diyaariyay la isku qaso iyadoo aan falcelin kiimiko ah dhicin; habkan wuxuu u baahan yahay in xabbadaha ay isku weyn yihiin si aysan safarka ku kala saarmin. Habka kale waa isku-darka kiimikaad ah, oo aashitada iyo ammonia la isku falgeliyo, kadibna la qallajiyo lana xabbadeeyo (granulation). Habkan wuxuu bixiyaa xabbad kasta oo saddexda nafaqo isku hayo.
Isticmaalka iyo xaddidaadaha
Isticmaalka ugu badan wuxuu ku jiraa dalagyada khudaarta, ubaxyada, iyo beeraha yaryar ee waraabka leh. Waxaa jira dood beeroleyda ka dhex jirta oo ah in bacriminta isku-dheellitiran ay khasaaro keeni karto marka carrada ay horeyba u hayso phosphorus badan, maadaama phosphorus-ka dheeraadka ah uu carrada ku raagi karo oo uu biyaha dushooda gaari karo. Sidaas darteed talooyinka beeraha badankood waxay ku bilaabmaan baaritaan carro, kadibna la doorto qiyaas ku habboon.