HalbeegEnsaykloobediya furanIn English
BogWadahadalAkhriFiiri taariikhda

Timo

Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English

1 luqadood
Timo so

Timo waa fiilooyin khafiif ah oo ka baxa maqaarka naasleyda. Waxay inta badan ka kooban yihiin kertiin (keratin), oo ah borotiin adag oo isla sameeya ciddiyaha iyo geesaha xayawaannada qaarkood. Timaha waxay ka soo baxaan god yar oo maqaarka ku jira oo la yiraahdo saldhigga timaha (follicle).

Timaha ma aha unug nool marka ay maqaarka ka soo baxaan; qaybta la arko waa unugyo dhintay oo kertiin ka buuxo. Kobcinta waxay ka dhacdaa xididka hoose, halkaas oo unugyo cusub isku dul kabtaan oo timaha kor u riixaan.

Qaab-dhismeedka

Fiilada timaha waxaa loo kala qaybiyaa laba qaybood: xididka (root) oo maqaarka ku dhex jira, iyo laanta (shaft) oo dibedda ka muuqata. Laanta waxay leedahay saddex lakab: kuutikal (dahaarka dibadda oo ah miisas is dul saaran), koorteks (qaybta dhexe ee midabka iyo xoogga sida), iyo medulla oo mararka qaar maqan.

Midabka

Midabka timaha wuxuu ku xiran yahay melaniin, oo ah sawirad unugyo maqaarka iyo timaha ku jira ay soo saaraan. Laba nooc oo melaniin ah ayaa saameeya: mid madow-bunni ah iyo mid jaalle-guduud ah. Marka soo-saarka melaniinku yaraado — badanaa da'da awgeed — timuhu waxay noqdaan cirro.

Wareegga kobaca

Timuhu waxay maraan wareeg leh marxalado kala duwan: marxalad kobac firfircoon, marxalad kala go' ah, iyo marxalad nasasho oo timuhu ku dhacaan. Saldhig kastaa wuxuu wareeggan si madax-bannaan u maraa, taasoo keenta in aan dhammaan timuhu isku mar dhicin.

Shaqada

Timuhu waxay caawiyaan kulaylka jirka ilaalintiisa, iyaga oo hawo dahaadhaya maqaarka. Waxay sidoo kale ka hortagaan qorraxda tooska ah, budada iyo dareeraha, sida sunta indhaha iyo timaha sanka. Xayawaanka qaar timuhu waxay u adeegaan dareen taabasho oo dheeraad ah.

XusuusinErayga 'timo' Af-Soomaali waxaa loogu isticmaalaa madaxa binu-aadmiga iyo sidoo kale dhogorta xayawaanka qaar; luqadaha kale mararka qaar erey kala duwan ayaa loo adeegsadaa.
Qeybaha:289 eray · 0 ilo