Uburow
Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English
114 luqadood

Uburow (sidoo kale loo yaqaan Boolo ama Boolo-badeed) waa magaca guud ee shimbiraha biyaha ee ka tirsan hidde-raaca Pelecanus. Waxay ka mid yihiin shimbiraha duula ee ugu waaweyn adduunka. Astaanta ugu caansan waa af dheer oo af-gooye leh, iyo boorso maqaar ah oo hoos-afka ku xidhan oo ay biyaha iyo kalluunka ku dhex qaadaan.
Uburowyadu waxay ku nool yihiin badweynta xeebaheeda, harooyinka, wabiyada iyo dhul-biyoodyada milixda iyo macaanka labadaba. Waxay ku baahsan yihiin qaaradaha inta badan marka laga reebo Antarktika. Waxay caadi ahaan ku nool yihiin koox, wayna wada duulaan iyo wada ugaadhsadaan.
Muuqaalka jidhka
Jidhku waa mid buuran oo garbo ballaadhan leh. Baalasha ballaca dhexdhexaad ah wuxuu gaadhaa dhawr mitir noocyada waaweyn. Lugaha waa gaagaaban, faraha waxaa isku xidha maqaar (dabaal-fara), taasoo u fududaynaysa dabaasha. Boorsada hoos-afka ah waa mid balaadhan oo dhalaali karta; kalluunka marka la qabto biyaha waa laga saafaa ka hor inta aan la liqin. Boorsada ma aha meel cunto lagu kaydiyo mudo dheer.
Habka cuntada
Cuntada aasaasiga ah waa kalluun; sidoo kale waxay cunaan noolaha yaryar ee biyaha. Qaar ka mid ah noocyada waxay ugaadhsadaan iyagoo dabaalanaya oo koox ahaan kalluunka ku kexeeya biyo gaagaaban, ka dibna afka biyaha ku dhex ridaan. Nooc kale, sida uburowga cad-madow ee badweynta Baasifigga iyo Atlaantikada (Pelecanus occidentalis), wuxuu hawada ka soo tuuraa oo biyaha ku dhex dhacaa si uu kalluunka u qabto. Sanqadhda dhaqdhaqaaqu wuxuu badanaa soo jiitaa shimbiro kale oo cuntada la wadaaga ama xada.
Taranka
Uburowyadu waxay buul ka dhistaan jasiirado, geedo ama dhul bannaan oo ammaan ah, badanaa koox tiro badan ah oo isku meel ah. Ukunta tiradoodu inta badan waa laba ilaa saddex; labada waalid way isku beddelaan fadhiga ukunta iyo quudinta dhallaanka. Dhashu waxay ku bilowdaan cunto ay waalidku dib u soo celiyo, oo af-ka ka soo qaataan. Muddo toddobaadyo badan ah ayay ku tiirsan yihiin waalidka ka hor inta aysan si buuxda u duulin.
Xidhiidhka bini'aadamka iyo xaaladda
Uburowga waxaa lagu arkaa xeebaha Soomaaliya, gaar ahaan agagaarka dekedaha iyo halkii kalluun lagu shubo. Kalluumaysatadu mararka qaarkood waxay u arkaan tartame ku saabsan kalluunka ama shabaqa. Khataraha guud ee noocyada waxaa ka mid ah luminta dhul-biyoodyada, wasakhda, iyo carqaladaynta goobaha buulasha. Noocyada qaarkood tiradoodu waa deggan tahay, halka qaar kale ay yihiin kuwo la ilaaliyo.