Xuubcaaro

Xuubcaaro waa dhisme ka samaysan xarig khafiif ah oo caaradu ka soo saarto xubno gaar ah oo caloosha ka kacaya. Xarigaas waa borotiin (protein) dareere ah oo marka uu dibadda u soo baxo isu beddela fiilo adkaysi leh. Caaradu waxay xuubka u isticmaashaa in ay ku qabato cayayaanka duulaya, in ay hoy ka dhigato, iyo in ay ku duudduubto ukunta iyo ugaarta.

Ma aha dhammaan noocyada caarada kuwa xuub weyn oo shabag ah samaysta. Qaar waxay isticmaalaan xarig kooban oo ugaar lagu qabto, qaarna waa ugaarsadayaal ordaya oo dunta u isticmaala oo keliya jeeb ukuneed iyo xarig badbaado. Sidaas darteed qaabka xuubka wuxuu si weyn ugu kala duwan yahay noocyada.

Dunta iyo sida loo soo saaro

Dunta waxaa laga soo saaraa hoosta caloosha oo ay ku yaalliin xubno la yiraahdo spinneret. Caarada qaarkood waxay leeyihiin dhowr nooc oo qanjidho duntu, mid walbana wuxuu soo saaraa dun leh sifooyin kala duwan: mid adag oo taageero u ah, mid dhaqdhaqaaq badan oo dhagsi leh, iyo mid dhumuc yar oo lagu duubo ukunta. Dunta caarada waxaa lagu tilmaamaa xoog culays-loo-eegis ah oo sarreeya iyo awood ay wax ku fidiso oo aan jabin. Cilmi-baaris badan ayaa lagu sameeyay in la beddelo dun bini'aadam sameeyay.

Noocyada shabaqyada

Nooca ugu caansan waa xuubka goobaabinka (orb web), kaas oo leh xariiqyo bartamaha ka baxaya (radii) iyo wareeg dhagsi leh oo ku wareegsan. Waxaa kale oo jira xuub baalal ah oo aan qaab caadi ahayn (cobweb), xuub go' u eg oo dul dhigan geedo (sheet web), iyo xuub qaab tuunbo ah oo caaradu ku dhex dhuunto (funnel web). Qaar ka mid ah noocyada waxay isticmaalaan xarig hal ah oo dhagsi leh oo ay ku tuuraan cayayaanka.

Sida ugaarsigu u dhaco

Marka cayayaan ku dhaco xuubka, gariirka xariiqyada ayaa u gudbiya caarada, taasoo isticmaasha xasaasiyad taabasho ah si ay u ogaato meesha uu ku dheggan yahay. Kadib waxay ku duudduubtaa dun, waxayna gasho sun iyo dheef-shiid dibadeed ah oo ay dabadeed nuugto. Caarada badankood ma dhegto xuubkeeda, maxaa yeelay waxay ku socotaa xariiqyada aan dhagsiga lahayn oo si taxaddar leh ayay lugaha u dhigtaa.

Cusbooneysiin iyo deegaan

Xuubku wuxuu ku kharribmaa dabaysha, roobka iyo ugaarsiga. Noocyo badan ayaa maalin walba ama marar joogto ah dhisa mid cusub, qaarna waxay cunaan dunta hore si ay borotiinka dib u isticmaalaan. Shabaqyadu waxay door ku leeyihiin xakameynta tirada cayayaanka beeraha iyo guryaha, waxaana loo isticmaalaa astaan lagu cabbiro caafimaadka deegaanka.