Biyo-bax

Biyo-bax (Ingiriisi: ejaculation) waa hannaanka jireed ee dareeraha shahwada (manida) uga soo baxo xubinta taranka ee lab-ka. Badanaa wuxuu la yimaaddaa dareen raaxo ah oo la yiraahdo orgasm, laakiin labada hawl waa kala hab: waa suurtogal in orgasm dhaco iyada oo aan dareere soo bixin, ama in dareere soo baxo iyada oo dareenka orgasm liita.

Biyo-baxa waxaa maamula habka neerfaha oo aan ku hoos jirin talada dadban ee qofka (autonomic nervous system), isaga oo lagu qeexo laba wejiga oo isku xiga: ururinta (emission) iyo tuurista (expulsion). Xoogaa maskaxda ayaa saameyn ku leh — feejignaan, welwel iyo caadooyin — waxayna dhamaadka ku beddeli karaan waqtiga uu dhaco.

Hannaanka jireed

Wejiga koowaad, emission, waxaa ka soo ururaya xiniinyaha iyo dhuunta la yiraahdo vas deferens unugyada shahwada, halka qanjidhada seminal vesicles iyo qanjirka prostate ay ku daraan dareere. Isku-darkaas waxaa lagu kaydiyaa qaybta hore ee kaadi-mareenka (urethra). Wejiga labaad, expulsion, waxaa muruqyada salka miskaha ay si xariifnimo leh isu soo laabtaan, dareerahana dibadda ugu tuuraan. Isla waqtigaas afka kaadi-haysta wuu xirmaa si dareeruhu uusan gadaal ugu noqon.

Waxa ka kooban yahay dareeraha

Dareeraha soo baxa inta badan wuxuu ka kooban yahay dareero ka yimid qanjidhada raaca; unugyada shahwadu waa qayb yar oo mugga ka mid ah. Dareerahaas waxaa ku jira sonkor (fructose) oo tamar siisa unugyada, iyo walxo kale oo caawiya socodkooda iyo badbaadadooda gudaha xubinta taranka ee dheddigga.

Marxaladaha nolosha iyo isbeddellada

Biyo-baxa wuxuu bilaabmaa xilliga qaan-gaarka, marka hoormoonnada taranka ay kordhaan. Da'da oo korodha waxay badanaa la timaaddaa isbeddel ku yimaada mugga dareeraha, xoogga tuurista iyo waqtiga u dhexeeya labo jeer oo isku xiga. Biyo-baxa habeenkii ee hurdada dhex dhaca (mundane 'riyo qoyan') waa arrin caadi ah oo badanaa dhalinyarada ka muuqata.

Xaaladaha caafimaad ee la xiriira

Waxaa jira xaalado caafimaad oo lagu tilmaamo isbeddel ku yimid hannaanka: biyo-bax degdeg ah (premature ejaculation), biyo-bax daahsan ama maqan, iyo biyo-bax gadaal u socda (retrograde) oo dareeruhu ku dhaco kaadi-haysta halkii uu dibadda u bixi lahaa. Sababaha waxaa ka mid noqon kara qalliin, xanuunno sida sonkorowga, daawooyin qaar, iyo arrimo maskaxeed. Daaweynta way kala duwan tahay: tababar dabeecadeed, la-talin, ama daawo.