Jimco

Jimco waa mid ka mid ah maalmaha toddobaadka. Kalandarka caalamiga ah (ISO) waxay ku taallaa maalinta shanaad, marka toddobaadku uu ka bilowdo Isniin. Habka soo jireenka ah ee Soomaalida iyo Carabta, oo toddobaadku ka bilowdo Axad, Jimco waa maalinta lixaad. Waxay ku beegan tahay inta u dhaxaysa Khamiis iyo Sabti.

Bulshooyinka Muslimka ah Jimco waa maalin diimeed oo muhiim ah, sababtoo ah salaadda Jimcaha ee jamaacada ah oo bedesha salaadda duhur. Taas awgeed dalal badan oo Muslim ah — Soomaaliya iyo dalalka Khaliijka ku jira — Jimco waa maalin nasasho rasmi ah ama nus-maalin shaqo.

Magaca iyo asalkiisa

Magaca Af-Soomaaliga ah ee "Jimco" wuxuu ka soo jeedaa erayga Carabiga ah al-jumuʿa, oo xididkiisu la xiriiro macnaha isu-imaanshaha ama kulanka. Micnahaas wuxuu tilmaamayaa dadka isugu yimaada masaajidka salaadda. Luqadaha Yurub qaarkood magacu wuxuu ka yimid ilaahado hore: Ingiriisiga Friday waxay xiriirtaa ilaahadda Frigg/Freyja, halka Faransiiska vendredi iyo Talyaaniga venerdì ay ka yimaadeen Laatiinka dies Veneris, ee meeraha Venus.

Salaadda Jimcaha

Salaadda Jimcaha waa laba rakco oo jamaaco lagu tukado waqtiga duhur, ka hor waxaa hore u socda khudbad (khudbo) laba qaybood ah oo khadiibku jeediyo. Waxaa loo arkaa waajib ku ah ragga qaangaarka ah ee caafimaadka qaba, iyada oo shuruudo cudur, safar iyo kuwo kale laga reebayo. Masaajidyada waaweyn oo lagu tukado waxaa loo yaqaan masaajid jaamac.

Ahmiyad bulsho iyo dhaqan

Meelaha badan ee Muslimka ah, Jimco waxay noqotaa maalin kulamo qoys, booqasho xabaalo, sadaqo iyo shirar bulsho. Khudbadda Jimcaha sidoo kale waxay marar badan noqotaa halbeeg wargelin oo arrimo bulsho iyo caafimaad lagu gudbiyo. Dalal kala duwan, toddobaadka shaqadu wuxuu ku dhammaadaa Khamiis-Jimco ama Jimco-Sabti.

Diimaha kale iyo caqiidooyinka

Diinta Masiixiga qaar ka mid ah kaniisadaha waxay Jimco u xusaan xusuusta iskutallaabta Ciise, gaar ahaan Jimcaha Wanaagsan (Good Friday) ee ka horreeya Iiddii Kordhinta. Dhaqamada Yuhuudda, galabta Jimco waxay bilowdaa Shabbat, oo socota ilaa galabta Sabtida. Dhaqamo shacbi ah oo Galbeedka ah, Jimco ku beegan 13-ka bisha waxaa lagu tilmaamaa nasiib-xumo; taasi waa caqiido shacbi oo aan salka ku hayn cilmi.