Telefonka gacanta
Ka Halbeeg, ensaykloobediyada furan · In English
1 luqadood
Telefonka gacanta (sidoo kale loo yaqaan talefonka gacanta ama moobiilka) waa qalab isgaadhsiineed oo yar oo la qaadan karo, kaas oo wicitaanno iyo xog u gudbiya shabakad raadiyoow ah. Halkii uu fiilo ku xidhnaan lahaa sida telefonka guriga, wuxuu ku xidhmaa taallooyin (base stations) meelo kala duwan lagu qaybiyey.
Shabakadda waxaa loo qaybiyaa unugyo (cells) — halkaas ayaa magaca 'cellular' ka yimid. Unug kastaa wuxuu leeyahay taalo raadiyoow. Marka isticmaaluhu socdo, wicitaanka waxaa loo gudbiyaa taalo ku xigta, hawlgal loo yaqaan handover, iyadoo xidhiidhku aanu go'in.
Sida uu u shaqeeyo
Telefonku wuxuu leeyahay raadiyoow yar oo gudbiya oo qaabbila, antenna, koronto-kayd (baytari) iyo kaadh aqoonsi (SIM) oo shabakadda u sheega cidda isticmaalaha ah. Codka iyo xogta waxaa loo beddelaa calaamado dhijitaal ah, kadib waxaa lagu daraa hirar raadiyoow. Taallada ayaa xogta gelisa shabakadda weyn, halkaas oo laga gaadhsiiyo cid kale.
Jiilalka farsamada
Nidaamyada hore ee analog-ga ah waxaa lagu tilmaamaa jiilkii koowaad (1G). Jiilkii labaad (2G, oo uu ku jiro GSM) wuxuu keenay hab dhijitaal ah iyo farriimaha qoraalka (SMS). Jiilalka 3G, 4G iyo 5G waxay kordhiyeen xawaaraha xogta, taasoo suurtogelisay internetka, muuqaalka iyo adeegyo kale.
Telefonka casriga ah
Telefonnada casriga ah (smartphones) waxay wataan shaashad taabasho, nidaam hawleed (operating system), kamarad iyo barnaamijyo la soo dejin karo. Sidaas darteed waxay isku daraan hawlaha telefonka, kombiyuutarka, sawir-qaadaha iyo qalabka hagaha juqraafi (GPS).
Saameynta bulshada
Meelaha ay shabakadaha fiilooyinka ah yar yihiin, telefonka gacantu wuxuu noqday habka ugu weyn ee isgaadhsiinta. Waxaa sidoo kale lagu maro adeegyo lacag-wareejin oo moobiilka ku saleysan, taasoo isticmaalayaasha suurtogelisay inay lacag diraan ama qaataan iyagoo aan bangi u baahnayn.